Hmana sâp thawnthu tawi tê ka chhiar khan tûkin chu ka rilru a luah tlat a; ka ngaihtuahna a hruai thui ngei mai— Africa rama pa pakhat, tuipui kama lêng chanchin kha. Chu pâ, tuipui kama tei hawi vêl chuan pûk pakhat hi a hmu a. A chhûng a luh chuan hlum bêl lian zet mai hi a hmu ta a. Chu hlum bêl chhûngah chuan ro phûm rûk, thil hlu tak eng emaw a awm ngei beiseigin a’n hawng a. Mahse, saihlum hlîr a lo awm si!

A beisei a sàn vei nen, chutiang saihlum mai mai lo awm chuan a rilru tihnual kher mai! A hman bawk a ni ang chu, tuipui kamah chuan thuin chûng saihlum chu a mal tê têin tuipuiah chuan a paih ta zêl a. A paih zo dâwn takngial tihah chuan a saihlum paih mêk chu saihlum hrual satliah ang lo takin an rit deuh bîk nalh tih a hre chhuak hnuhnawh a. Saihlum tlem tê chauh a nei tawh tihah chuan pakhat chu a’n chhu keh a. A chhûngah chuan rangkachak tle mawi êm êm a lo awm reng mai!

A la bâng zînga pakhat chu a’n chhu keh leh a; chu pawh, lunghlu man tam mi, hluma hrual hnan a lo ni bawk! Mahse, a saihlum neih zât chu a’n chhiar a—hrual thum chauh an ni tawh! A bâk zawng chu tuipuiin, hmuh leh nî awm ngai reng reng tawh lo turin a liampui zo tawh si a…!

Ka thian pakhat titi hi ka duh ngawt mai—chhûngril takin! A zu in laia a ruih tuma a awm thin dân: a kal dân te leh a tih dân dang eng eng emaw chu hun rei tak zû a nghei hnuah a thian pakhat hian a zirsak thin a ni âwm a. Ani chuan huat a hnêkin a hlimpui êm êm thung a; a nui nasa ber berah a tang thin. A phone camera-in a tih thin dân a thianpa’n a zirsak laite chu video-in a la hial thin nia!

Chûng a zu ruih laia a awm thin dân an zirsak video chu a nupui a hmuhtir pek a! An nû chuan a hau hrep mai— ‘Hetiang video hi kawl mah ta che, paih bo nghal rawh!’ a lo chiam a ni âwm a. Ani chuan, ‘Hei hi ka nihna dik tak a ni— hmaikâwr tel lo mihring hmêl dik tak chu,’ tiin a chhâng hlauh thung!

A huaisenthlâk mang e, ka ti. |henkhat ni ila, kan chhiat ber lai leh kan mualpho ber laia kan awm dân min zirsaktu hi kan ‘lawk’ hrep duh ang chu! Mahse, ka thianpa hi chuan a nihna dik tak hi a pawm ngam tlat a; hlim ‘der’ lo leh lungni lo ‘der’ loa a awm lai, amah ‘tak tak’ chu a nihna dik takah a inpawm ngam tlat a ni.

Kan nihna leh kan awm thin dân dik tak te, kan rilru put dân zawng zawngte hi puanzâr hmaah pho lan ni ta se la, nuihpui hawk hawk thei kan vâng viau lo’ng maw le! Kan ze tha lo zawng zawng thupa inngaizâwngte hian nupui pasala kan inneih dawnah, kan lo khawsak thin dân zawng zawngte kha, a video-in chhuah ta ila, kan kawppui turte kan enpui ngam ang em?

Thawnthu ziaktu lâr leh hlawhtling tak pakhat—thawnthu a ziah dawn apianga zu inna hmuna kal ziah thin pâ chanchin pawh khà— Miten ziaktu hmingthang ni si, zû in ve pawh ni si loa zu zawrhna leh zu inna hmuna engtia kal ve ziah thin nge a nih an zâwt a. Ani chuan, ‘Zu inna hmuna mite hian, mihring tak tak hmêl an pû a. He hmunah hian mihring mizia, mihring rilru puthmang leh nihna dik tak ka hmu chiang thei ber a. Chûng mite che vêl chu ka thawnthu ziaha châk ka lâkna ber a ni,’ a ti!

Zu emaw thil dang eng pawh—‘a ruih’ kha ka sawi mawi a ni lo a; mihring ze dik tak pho lanna a nih thu leh thup nei loa kan nihna lantirtu pakhat a nih thu ka sawi mai a ni.

A tû-a te mai pawh hi, lemchang chunga ‘mihring’ kan ni a; a dera nunga che thin kan ni. Chhûngrila tap chungin thiante bulah kan nui a; rilru hliam tuar chungin pâwn lamah kan dam a; tlai khat buhfai thlâk tur haihchham fo khan thenrual zinga a hlawh hnem ber anga insawi kan zak map lo! Nihna anga lang mai ngam kan thiante kan awt a; an mahni’n ‘inti’ ve kher lo mah se, ‘mi huaisen’ chawimawina hlan phûah kan ngai a, an retheihnate chu kan awt letling ta hial nia! Mihring tak tak khawvêl chu, annin ‘ti ve kher lo mah se’ mawi tiin kan thlîr ta! ‘A der’ leh ‘zêp rûk’ nei ve lo nun chu ‘nun awhawm’ a ni. Keini zawng, ‘rangkachak thi man to inbel tuar chunga tuikang nghâk’ an sawi ang mai kan ni a; ‘adidas’ pheikhawk buntu kianga ‘abibas’ pheikhawk thawlh ve zia rêng kan ni!

Hmâna kan pâwlpui ni thin, retheihnain a nuai avanga kan nuih thin, tûna tumruhna leh thawhrimna avanga rawn lian ta te chu kan nuih ngam tawh lo a; mi’n an ngaihsânzia chaw tui bera neia an fakna ri chu, ‘thîkna rilru khâ’ nen kan ngaithla ta! An peih ang kan peih ve lo a, an nihna anga an lang ngam anga khawvêl hmachhawn kan hreh roh avângin, anni chuan a takin min nuih zâwk ta ve ang chu—kan phû rêng si a!

Pu RK Lianzuala sawi Director pakhat, police ten an man kha ka hre chhuak zawk mai—a thil tih dik loh avanga an man, a mantu police-ten Director a ni tih an hriat loh pâ chanchin kha. An han hriat chhuah meuh chuan Director hnenah ngaihdam an dîl chiam a ni âwm a. Amah sorkar department officer lian chuan ngaihdam an ngaih loh thu leh an tih tur dik tak an tih thu a hrilh zâwk a nih kha.

Kan nihna sâng ropuina leh hlutna zâwk chu, dikna hmâa kan tlâwm ngamna hi a ni fo. Tah leh zahna hmunah, kan sân leh hniam ber hunah, ‘mihring tak tak hmêl’ chu a hmuh theih thin. Mihring dik tak chu, rangkachak ang hi a ni—meipuiin min em nasat zawh poh leh kan nihna a lang chiang thin.

Tin, rangkachak anga hlû kan ni bawk. Mahse, ‘Tunge ka nih a, engtiang fakaua hlû nge ka nih?’ tih pawh inhre loin, kan nihna ropui leh hlu tak hi, saihlum ang chauha ngaiin tuipuiah kan lo paih bo vawn vawn mai mai thin a lo nih dâwn hi mâw…!