Nimin ni maiin ka la hria—ka zan mu tawh thianpa’n min rawn call thoa Dolly thih thu hmanga min rawn den chawrh tum kha! A natna chu chhel taka a tuar fat fat hnuah kum 80 mi niin, ràl thian anga ka lo chhàl, Dolly Rebacca Parton chuan, tahrik ni 26, August, 2026-ah fam min lo chansan ta reng mai a lo ni!

A hla tam tak hmanga inawi tlei thin ka ni a; zira ka belh chian thin zingah a hla a tel nual. A hrim hrimah, a rawn chawr chhuahna, khu Smoky Mountain khuan ka lung a ln hrim hrim. Amah Dolly mai bâkah, khuarèl màwina hmanga a hla máwi taka zam chiat thin, John Denver vàng hrim hrim paw’n he tláng hian ka lung a lèn tak zet zet thin. King of Country Music Roy Acuff te, tun hnua mi Kenny Chesney te leh tunlaia country music huanga mi hlawhtling Morgan Wallen te pawh he tláng atanga rawn tlangtla an ni hlawm. Mahse, Tennesse hming ti thanga, Smoky Mountain ti nuam bertu erawh amah Dolly Parton-i tho tho hi a ni ang!

A naupan laia an in te kha—kum 1986-a a din, Dollywood nèn ka mitthla tawn fo a! Chuta ka mitthla hmaih theih miah loh chu, thawhrimna leh beih hrâm hrâmnain mihring nun leh khawsak phung a thlâk danglam theihzia hi a ni! A nihna takah chuan, kha Smoky tláng, Tennesse khaw chhak biala chhúngkaw awm ve diah zíngah khán, “rethei berh ber” (dirty poor) tia sawi tùr list-a number 1 hauh ve thìn an ni a. Mahse, an ni reng lo a!

A naupan lai chu sawi loh—Dolly Rebecca pian hlim kha ka suangtuahna hian min fan nawnpui ve fo a—lainatnain ka khat nawn thìn. Mahse, a thih hlima a dinhmun leh khawvêlin a ngaih sànzia ka thlìr cháng hian, chona-in ka ngaihtuahna a chhüng khat leh thung thin!

Khatia, January 19, 1946-a a lo pian chhuah khân, piang lo thei loa lo piang ve ngawt te pawh a ang ka ti a nih chu! A pa, Pu Robert Lee Parton khân a fanu “piantír man” leh enkawlna man, daktawr hnêna pawisa pêk tùr deré pawh zu nei lo a!

Smoky Mountain biala dam lo tlawha fang kual thìn Dr. Robert F. Thomas khân naute thar nei tùr chhúngkua chu rawn kanin, Dolly kha a chhar ta a. Mahse, Pu Robert-a khân an fanu thar chharsaktu daktawr hnênah chuan pawisa pêk tùr nei hek lo le, vaimim chhum chiar (cornmeal), ipte khat a’n pe ngawt a nih kha—a fanu chhar manah chuan! A awmzia chu, Dolly pa khân, a neih zawng zawng daktawr hnênah khán a pe tihna a nih chu! A aia tam leh to a awm chuang dáwn em maw ni le?

A naupan laia an chhúngkaw retheih­zia kha Dolly chuan harsatnaah a ngai ngai miah lo hi entawn tlâk ka va ti thìn tak! Zaha lâka zêp tît têta a tum ngai lo a; tláng hriatin a thanpui hial zâwk a. Unau 12 zínga a palina, chhangchhe nu, Avie Lee fanu hian, a nu puih­na vàngin zai leh hla ziah a tui hma a. Ho të atanga bul tan khân, amaha theihna leh peihna a neih ang ang chu meichhera hmangin tih mit a phal ngai lo a, a chhawm nung tàng tâng a; a hnuah a thu leh hlate chu khawvêlin hma takah a ngaizáwng thuai a nih kha.

A dika dik chuan, keini zíngah pawh hian, Dolly Parton te aia chhangchhe berh leh rethei pachhia kha kan váng tawh ngawt ang! Kum 1946-a Great Smoky Mountains, East Tennessee-a awm Sevier County-a piang Dolly te khân in tia sawi tùr chu an nei ve ngei mai; mahse, sitting room han tih tùr te, bedroom emaw, choka tih tùr emaw te kha, khâ an in khân a chhawm lo hrim hrim a. A vai khân pindan pakhatah a awm kim vek a ni!

Chu ina hotu ber, Dolly pa, ziak leh chhiar pawh thiam loa ram lama hna thawk tawp, Robert Lee Parton chuan a chhúngkua chu ngaihtuah ve viau thìn mah se, a ngaihtuahna chu a tawi tut fo! Tih theih leh chuang a nei tlém tlat a. Amah lo nei mi a ni mai a, leiba a nei tún bawk a! An ina tui pipe han khawh luhtír dàn te chu ngaihtuah ve bawk thìn mah se, a ngaihna a awm si lo! Electric ëng pawh an chhi zo lo a ni si a! Zàna an fate, khum pakhata tâwt taka an mu tlar dul a thlìr chang chuan, sâwt si lo hian a rilru chu a kal thui ve ngang thìn.

Naupang tê a nih laiin Dolly chuan, an kawt vêla naupang infiam thâwm te, ei tùr inthawh khâwm an ei lai te leh rimawi tuma an zai ho laite chu hriain a hmu ve vek thin. A tán chûng thâwm te chu, ninawm an chang fo. An zínga va tel vea va zaipui ve te chu châk hle thìn mah se, anni ang mi rethei tán chuan, thil tih zahthlâk leh thil mawi lo a ni si! 

Chuti chung chuan Dolly chuan hei hi a hre reng: a nu leh pate chuan, sum leh pai emaw, thawmhnaw thar emaw pe thei lo mah se, chhúngkaw duhawm tak leh Pathian­a innghahna te, ei leh in tùr leh, a pawimawh ber hmangaihna an pe tlat a ni tih hi! Tûn hnua Dolly sawi leh dàn chuan, ‘Kan khatih lai—kan retheih ber lai pawh khân, ka nu leh pate khân, keini aia mi harsa zâwk leh tanpui ngai zâwk an tam thu min hrilh fo thìn a; chu chuan kan chhe ber lo tih min hriat chhuahtír thìn,’ a ti.

Sikul kai rual a lo ni ve a. Uniform nei ve si lo kha, a nu’n kawr a thuisak chu a ha ve hnak hnak a. Thenawmte puan them hmanga a kawr hâk chu, a sikul kaipuite nuihza siamna a ni mai si! Hemi chanchin hi a hla ropui, “Coat of Many Colors” ah kan hmuh kha.