Kamchhuak

A nghing nazawng bawh tur a ni lo ve!

K. Lalrinchhana - May 03, 2021

Kohhran hruaitute hian mipui hlauh vang emaw, tute emaw tihlungawi loh hlauh vang maia thu dik an tan ngam lo a nih chuan an hruai mipuite chu an buai nuaih mai ang. Lamtang ngah leh hnungzuitu ngah nazawng hi mi dik an ni vek chuang lo.

Covid hripui a hrang tual tual a, nitin hri kai thar an pung zel a. Khua a thal em em a, kal kal ta mai khan Mizoram hmun hrang hrangah kang mei a chhuak a. Chutih laiin thuhriltu pakhat chuan, “Ka rawngbawlna min tihtawpsak vangin chhim lamah meipui a chhuak,” a lo ti rawl nen. A chhangchhiat thlak lam mah a ni.

Mizoramah hian harhna a then apiangin harhna ze mak pui pui, Bible nena inmil chiah lo hi hmuh tur leh hriat tur a awm ve fo bawk. Sakei anga hahum te, sihal ang a u ruah ruah te, Thlarau thianghlim fa pai nia inchhal te, Isua hrin tum ta mai te, mitthi kaihthawh tum ta uaih uaih te pawh an awm fo thin. 

Kum 1919-a harhna vawi thumna lo then tum khan Saitual khuaah chuan nula pakhat chuan Isua paiin a in hre tlat a, nau pai ang maiin a pum chu a puar luah mai bawk a. ‘Isua ka hring dawn’ a ti a, nau vei angin a awm a, mi tam takin an chang thup a, a hring ta lem hlei lo va. Hlim sang Kohhran upa pakhat pawhin bengngawng tih dam a tum a, ‘Udaisadaw’ vawi thum ka ti ang a, Isua a lo chhuk ang a, a rawn ti dam ang’ a ti a. ‘Udaisadaww..’a han ti luah luah a, Isua aw zawng a lo chhuk ta si lo. Upa te chuan an hual a, “Isua hmingin kan man a che,” an ti a. Chuvelah chu Kohhan upa chu a harh ta hlawl mai a, “E khai, ka harh chhuak ta. Setana thlarau ka lo chang reng mai,” a ti ta a (Zoram nghahchhan, p.142).

Harhna tum 4 na lo then tum pawh khan nula pakhat, Zaruali an tih chuan hmeichhe naupang thi tawh chu kaihthawh a tum a, thlana an phum chu a phawrhtir leh a, mipui an pungkhawm tuih mai bawk a, ‘Talitha Kumi’ a han ti thin a, a kai tho thei si lo. Chutia a kaihthawh theih tak lohah chuan, ‘Anu leh pa rinna chak loh vang a ni,” a ti ta ngawt mai a ni.

Hetih hun lai vel bawk hian Biate khuaah chuan mi hlim pakhat Kalkhama an tih chu a awm bawk a. Aw a hre thin a. A aw hriatin kal rawh a tihna a piangah a kal mai thin a. Tum khat chu a aw hriat thin chuan putar zeng pakhat, khuma mu reng mai chu kai tho turin a ti a. Mahse, putar chu a dam ta chuang si lo. Tah zet chuan a aw hriat thin chu Thlarau thianghlim aw a ni lo tawp mai tih a hre ta a, pulpit atangin a thlarau chan chu ramhuai thlarau a nih thu a sawi ta piap piap mai a ni. Betu aw na zawng hi Thlarau thianghlim aw a ni vek lo tih a chiang viau mai.

Saiha lama awm thin Pi Hmangaihzuali pawhin, “Aw ka hria a, chu ka aw hriat chuan, ‘Harhna ka rawn thlentir dawn a, a entirna ka hmuhtir ang che,’ a ti a. Chu velah ka bula hmeichhe tleirawl thu lai chu khurhna thlarauvin  a man ta a, a khur ta chiam mai a. Chutah ka aw hriat bawk chuan, ‘Hetiang hian Mizoramah harhna ka rawn thentir dawn a, hengho enkawl tur hian Thlarau thianghlim chuan hotu berah a ruat a che,’ min ti a, ka lawm khawp mai a,” a ti. Mahse, Pi Hmangaihzuali hi Pathian mite puihnain a harh chhuak leh ta hlauh a, a thlarau chan chu a thlah thei ta a ni. A hnua a sawi leh dan chuan, “A pum puiin Mizoramah hetianga thlarau hnathawh hi a dik lo vek a, thawktu thuhmun vek a ni,” a ti hial mai (Biakzami, Testimony, p.19).

Mizoramah hian inlarna mak pui pui hmua inchhalte pawh an lo la chhuak leh mai thei. An zirtirna leh an thu kente Bible zirtirna nena a inmil loh chuan hnawl ngam a tha khawp mai. Mipui hi chu ka ho khawp a, a mak apiang kan bawh mai a, hruai sual kan awl riau. Hei vang tak hian mipui hian hruaitu kan mamawh reng a ni. Zirtirna dik leh dik lo te, zirtirna him leh him lote hi thliar hrang thei zel ila, hruaitu mamawhna kan nei kher lo ang. 

Tin, Kohhran hruaitute hian mipui hlauh vang emaw, tute emaw tihlungawi loh hlauh vang maia thu dik an tan ngam lo a nih chuan an hruai mipuite chu an buai nuaih mai ang. Lamtang ngah leh hnungzuitu ngah nazawng hi mi dik an ni vek chuang lo. Pilat-a pawh khan Isua sualna kha a hmu miah lo. Chhuah daih pawh a duh. Mahse, mipui a hlau tlat a, “He mi (Isua) hi i chhuah chuan Kaisara thian i ni thei lo vang,” tia mipuiin an vau meuh chuan ngawih a chuh ta a, thu dik a tan ngam ta lo. Tunlai Sailutar boruakah pawh hian Kohhran hruaitu rilru na tak, mi thenkhat rilru tihnat hlauh vanga ngawih chuh ta mai, ‘In zawn hi Mauruangi a ni lo ve’ ti ru vang vangte pawh an awm mai. Pilat-a ang khan, “A nih nih ni phawt mai teh se, ka kut ka sil e,” an tite pawh a ni mahna. Mahse, chu chu hruaitute awm dan tur chu a ni miah lo. Hruaitute berin tawng chhuah huna ngawih an chuh tlat chuan buaina a pun lun zawk fo thin.